{"id":4126,"date":"2025-12-30T07:58:00","date_gmt":"2025-12-30T06:58:00","guid":{"rendered":"https:\/\/ibr.bs.katowice.pl\/?p=4126"},"modified":"2026-02-05T09:11:15","modified_gmt":"2026-02-05T08:11:15","slug":"jedenasty-numer-zaranie-slaskie-seria-druga","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ibr.bs.katowice.pl\/?p=4126","title":{"rendered":"Jedenasty numer \u2013 Zaranie \u015al\u0105skie. Seria druga"},"content":{"rendered":"\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n

Rocznik 11 (2025)<\/h2>\n\n\n\n

ISSN 0044-183X<\/p>\n\n\n\n

Jak spo\u0142ecze\u0144stwa pami\u0119taj\u0105? Dzi\u0119ki wysi\u0142kom historyk\u00f3w czy fenomenowi pami\u0119ci spo\u0142ecznej? A mo\u017ce te procesy si\u0119 \u0142\u0105cz\u0105? Za przyk\u0142ad na\u0142o\u017cenia dw\u00f3ch typ\u00f3w rekonstruowania przesz\u0142o\u015bci mo\u017cna uzna\u0107 refleksj\u0119 nad wydarzeniami, do kt\u00f3rych dosz\u0142o w regionie po zako\u0144czeniu II wojny \u015bwiatowej, a kt\u00f3re zyska\u0142y nazw\u0119 tragedii g\u00f3rno\u015bl\u0105skiej. Wymownym tego przyk\u0142adem jest zapis dyskusji panelowej, jaka odby\u0142a si\u0119 6 marca 2025 roku w Bibliotece \u015al\u0105skiej z okazji 80. rocznicy tych tragicznych wydarze\u0144. Tej tematyce po\u015bwi\u0119cone s\u0105 tak\u017ce dwa inne teksty publikowane na naszych \u0142amach: opis Raciborza, praktycznie okupowanego przez Sowiet\u00f3w na pocz\u0105tku 1945 roku oraz recenzja ksi\u0105\u017cki Sebastiana Rosenbauma i Bogus\u0142awa Tracza Punkt zwrotny. Rozmowa o roku 1945 na G\u00f3rnym \u015al\u0105sku.<\/em><\/p>\n\n\n\n

S\u0105 jednak kwestie, kt\u00f3re nie przetrwa\u0142aby w spo\u0142ecznej pami\u0119ci, gdyby nie przede wszystkim \u017cmudna praca badaczy i naukowc\u00f3w z r\u00f3\u017cnych dziedzin nauki. W tegorocznym numerze mo\u017cemy si\u0119 zapozna\u0107 z efektami pracy archeolog\u00f3w, historyk\u00f3w sztuki, a tak\u017ce historyk\u00f3w badaj\u0105cych dzieje szkolnictwa, \u017cycie spo\u0142eczno-gospodarcze czy przekszta\u0142cenia przestrzeni \u015bl\u0105skiej aglomeracji.<\/p>\n\n\n\n

Opr\u00f3cz tych r\u00f3\u017cnorodnych obraz\u00f3w regionu, wykraczaj\u0105cych poza granice \u015al\u0105ska G\u00f3rnego, czytelnik znajdzie jeszcze polemik\u0119 wok\u00f3\u0142 modnego ostatnio poj\u0119cia historii ludowej \u2013 jeszcze innej formy opisu przesz\u0142o\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

PDF CA\u0141O\u015a\u0106<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Spis tre\u015bci<\/p>\n\n\n\n

Krystian W\u0119grzynek, Wst\u0119p<\/em><\/a><\/p>\n\n\n\n

STUDIA<\/strong><\/p>\n\n\n\n

S\u0142awomir Kulpa, Wyniki bada\u0144 zawarto\u015bci sarkofagu nr 1 w krypcie Hochberg\u00f3w, znajduj\u0105cej
si\u0119 w Ko\u015bciele \u015bw. Miko\u0142aja w \u015awiebodzicach<\/em><\/a><\/p>\n\n\n\n

Piotr Greiner, Ko\u015bcio\u0142y i szkolnictwo konfesjonalne w powiecie toszeckim w latach
1742\u20131817\/1818<\/em><\/a><\/p>\n\n\n\n

Agata Muszy\u0144ska, Rola rodziny Wo\u017aniak\u00f3w w \u017cyciu spo\u0142eczno-gospodarczym Sosnowca.
Studium przypadku<\/em><\/a><\/p>\n\n\n\n

Irma Kozina, Funkcjonalistyczna architektura szk\u00f3\u0142 wojew\u00f3dztwa \u015bl\u0105skiego czas\u00f3w
mi\u0119dzywojnia<\/em><\/a><\/p>\n\n\n\n

Grzegorz Wawoczny, Czerwony \u015bwit nad Odr\u0105. Racib\u00f3rz 1945<\/em><\/a><\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

MISCELLANEA<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Tomasz Bor\u00f3wka, Ha\u0142dy czy pola? Rzeczywisty krajobraz przed powstaniem Parku \u015al\u0105skiego
w \u015bwietle \u017ar\u00f3de\u0142 z lat 50. XX wieku<\/em><\/a><\/p>\n\n\n\n

Lucyna Sadzikowska, Ju\u017c zawsze b\u0119dzie \u201et\u0105\u201d Ma\u0142gosi\u0105. Nieznane egodokumenty Gustawa
Morcinka<\/em><\/a><\/p>\n\n\n\n

Debata \u015al\u0105ska: \u201eTragedia G\u00f3rno\u015bl\u0105ska 1945. Ofiary i\u00a0sprawcy\u201d, red. Anna Kubica<\/a><\/em><\/p>\n\n\n\n

RECENZJE<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Andrzej Grajewski, Jubileuszowa synteza. Recenzja \u00a0 Historii diecezji katowickiej Jerzego
Myszora<\/em><\/a><\/p>\n\n\n\n

Micha\u0142 Muszalik, Tragedia regionu, tragedia cz\u0142owieka. Recenzja ksi\u0105\u017cki Bogus\u0142awa Tracza i
Sebastiana Rosenbauma Punkt zwrotny. Rozmowa o roku 1945 na G\u00f3rnym \u015al\u0105sku<\/em><\/a><\/p>\n\n\n\n

Bogus\u0142aw Tracz, Historiografia nie lubi po\u015bpiechu. Recenzja ksi\u0105\u017cki Dariusza Zalegi
Chachary. Ludowa historia G\u00f3rnego \u015al\u0105ska<\/em><\/a><\/p>\n\n\n\n

Dariusz Zalega, W obronie \u201eChachar\u00f3w\u201d. Odpowied\u017a na recenzj\u0119 Bogus\u0142awa Tracza<\/em><\/a><\/p>\n\n\n\n

Piotra Skowronek, Portret przedwojennego inteligenta. Recenzja ksi\u0105\u017cki Olgi P\u0142aszczewskiej\u00a0„Historia jak w powie\u015bci”. Alfred Jesionowski, przedwojenny inteligent<\/em><\/a><\/p>\n\n\n\n

BIBLIOGRAFIA<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Anita Tomanek, Pi\u015bmiennictwo o \u015al\u0105sku w wyborze (2024)<\/em><\/a><\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Rocznik 11 (2025) ISSN 0044-183X Jak spo\u0142ecze\u0144stwa pami\u0119taj\u0105? Dzi\u0119ki wysi\u0142kom historyk\u00f3w czy fenomenowi pami\u0119ci spo\u0142ecznej? A mo\u017ce te procesy si\u0119 \u0142\u0105cz\u0105? Za przyk\u0142ad na\u0142o\u017cenia dw\u00f3ch typ\u00f3w rekonstruowania przesz\u0142o\u015bci mo\u017cna uzna\u0107 refleksj\u0119 nad wydarzeniami, do kt\u00f3rych dosz\u0142o w regionie po zako\u0144czeniu II wojny \u015bwiatowej, a kt\u00f3re zyska\u0142y nazw\u0119 tragedii g\u00f3rno\u015bl\u0105skiej. Wymownym tego przyk\u0142adem jest zapis dyskusji<\/p>\n

Read More<\/span><\/a><\/div>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":4134,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,65,66,54],"tags":[],"class_list":["post-4126","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktu","category-biezacy-numer","category-numery-archiwalne","category-zaranie"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ibr.bs.katowice.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4126","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ibr.bs.katowice.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ibr.bs.katowice.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ibr.bs.katowice.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ibr.bs.katowice.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4126"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/ibr.bs.katowice.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4126\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4140,"href":"https:\/\/ibr.bs.katowice.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4126\/revisions\/4140"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ibr.bs.katowice.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/4134"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ibr.bs.katowice.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4126"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ibr.bs.katowice.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4126"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ibr.bs.katowice.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4126"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}