{"id":2312,"date":"2018-09-08T17:37:07","date_gmt":"2018-09-08T17:37:07","guid":{"rendered":"http:\/\/ibr.bs.katowice.pl\/?p=2312"},"modified":"2019-01-08T13:16:28","modified_gmt":"2019-01-08T13:16:28","slug":"viii-edycja-olimpiady-wiedzy-o-gornym-slasku","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ibr.bs.katowice.pl\/?p=2312","title":{"rendered":"VIII edycja Olimpiady Wiedzy o G\u00f3rnym \u015al\u0105sku – literatura I etap i tematy II etapu"},"content":{"rendered":"

Temat przewodni VIII edycji OWoG\u015a (2018-2019)
\nOdra. Przyrodnicze, gospodarcze i kulturowe znaczenie rzeki<\/strong><\/p>\n

\u015al\u0105sk jest krain\u0105 nadodrza\u0144sk\u0105. Metaforycznie mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce rzeka Odra jest jej kr\u0119gos\u0142upem, jej osi\u0105. Wprawdzie wschodnie skrawki G\u00f3rnego \u015al\u0105ska \u201cpatrz\u0105\u201d ku Wi\u015ble, bo Katowice le\u017c\u0105 nad Raw\u0105, czyli w dorzeczu Wis\u0142y (ale katowicka Ligota, przez kt\u00f3r\u0105 p\u0142ynie K\u0142odnica, to dorzecze Odry), ziemia pszczy\u0144ska opiera si\u0119 o Wis\u0142\u0119, kt\u00f3ra jest jej po\u0142udniowo-wschodni\u0105 granic\u0105 itd., itd. \u2013 ale to Odra by\u0142a przez wieki g\u0142\u00f3wnym szlakiem wodnym \u015al\u0105ska. Nad Odr\u0105 w \u015bredniowieczu rozwin\u0119\u0142y si\u0119 g\u0142\u00f3wne miasta G\u00f3rnego \u015al\u0105ska i zarazem o\u015brodki \u00f3wczesnej w\u0142adzy, czyli Opole i Racib\u00f3rz. Stary Cieszyn za\u0142o\u017cono nad Olz\u0105, dop\u0142ywem g\u0142\u00f3wnej \u015bl\u0105skiej rzeki. Odra \u0142\u0105czy\u0142a, rzek\u0105 p\u0142yn\u0119\u0142y towary i flisackie tratwy. Nad jej dop\u0142ywami powstawa\u0142y ku\u017anice, m\u0142yny, tartaki, ale te\u017c wa\u017cne klasztory \u2013 o\u015brodki wiedzy oraz upowszechnienia nowych technik gospodarowania. Takimi by\u0142y \u015bredniowieczne klasztory cysterskie w Rudach i Jemielnicy.<\/p>\n

Odra otwiera\u0142a G\u00f3rny \u015al\u0105sk na zach\u00f3d, na wp\u0142ywy kulturowe p\u0142yn\u0105ce z serca Europy, ale tak\u017ce na id\u0105ce stamt\u0105d zagro\u017cenia o charakterze politycznym. Jednocze\u015bnie Odra w swym g\u00f3rnym odcinku, gdzie przecina granic\u0119 pa\u0144stw, sprzyja\u0142a i sprzyja wsp\u00f3\u0142\u017cyciu r\u00f3\u017cnych nacji. Mieszkaj\u0105 tam nad ni\u0105 Polacy, Czesi, Morawianie. Odra – rzeka i kraina nad ni\u0105 le\u017c\u0105ca s\u0105 pe\u0142ne tajemnic do odkrycia, opowie\u015bci do wysnucia.<\/p>\n

Proponujemy zatem m\u0142odym badaczom, aby skupili w tej edycji Olimpiady swoj\u0105 uwag\u0119 na obszarze dorzecza Odry \u2013 t\u0105 jego cz\u0119\u015bci\u0105, kt\u00f3ra le\u017cy w obr\u0119bie G\u00f3rnego \u015al\u0105ska. G\u00f3rno\u015bl\u0105ska cz\u0119\u015b\u0107 dorzecza Odry to, oczywi\u015bcie, tak\u017ce obszar, po kt\u00f3rym p\u0142yn\u0105 dop\u0142ywy rzeki g\u0142\u00f3wnej: Olza, Psina, Ruda, Bierawka, Osob\u0142oga, K\u0142odnica, Ma\u0142a Panew czy Stobrawa.<\/p>\n

Do pobrania:<\/strong><\/span><\/p>\n

Formularz zg\u0142oszenia szko\u0142y<\/a><\/p>\n

Literatura I etap:<\/p>\n

1.Lipok-Bierwiaczonek M., G\u00f3rny \u015al\u0105sk. O regionie najkr\u00f3cej<\/u><\/a>. <\/em><\/p>\n

Uwaga!<\/strong> Na I etapie OWoGS pytania z zakresu historii  B\u0118D\u0104 OBEJMOWA\u0106<\/strong> okres od XVIII do XXI wieku, NIE B\u0118D\u0104 OBEJMOWA\u0106<\/strong> historii sprzed roku 1700. Pytania I etapu nie b\u0119d\u0105 zatem dotyczy\u0107 informacji zawartych w punktach 1 i 2 w rozdziale \u201eZarys dziej\u00f3w regionu\u201d w za\u0142\u0105czonym tek\u015bcie  pt. \u201eG\u00f3rny \u015al\u0105sk. O regionie najkr\u00f3cej\u201d. Sugerujemy jednak, aby  przeczyta\u0107 ca\u0142y tekst \u2013 to pomo\u017ce w zrozumieniu proces\u00f3w dziejowych na G\u00f3rnym \u015al\u0105sku.<\/p>\n

    \n
  1. Jokiel B., 2005, Walory geograficzno-historyczne wschodniej cz\u0119\u015bci G\u00f3rnego \u015al\u0105ska<\/u><\/em><\/a>. SOP, Toru\u0144, s. 5-7, s. 86-93 (tre\u015bci dotycz\u0105ce po\u0142o\u017cenia G\u00f3rnego \u015al\u0105ska i ukszta\u0142towania terenu oraz Parku \u015al\u0105skiego dawniej znanego pod nazw\u0105 Wojew\u00f3dzki Park Kultury i Wypoczynku im. Jerzego Zi\u0119tka)<\/li>\n
  2. Miodek J., 1991, \u015al\u0105ska ojczyzna-polszczyzna<\/u><\/a>,<\/em> Katowice, s. 21-25 (o germanizmach w gwarze)<\/li>\n
  3. W\u0119grzynek K., 2016, Literatura po 1989 roku<\/em><\/a><\/span> (wprowadzenie oraz podsumowanie). Encyklopedia Wojew\u00f3dztwa \u015al\u0105skiego EWO\u015a, t. 3.<\/li>\n<\/ol>\n

    Harmonogram<\/a><\/p>\n

    Tematy do II etapu<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    Temat przewodni VIII edycji OWoG\u015a (2018-2019) Odra. Przyrodnicze, gospodarcze i kulturowe znaczenie rzeki \u015al\u0105sk jest krain\u0105 nadodrza\u0144sk\u0105. Metaforycznie mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce rzeka Odra jest jej kr\u0119gos\u0142upem, jej osi\u0105. Wprawdzie wschodnie skrawki G\u00f3rnego \u015al\u0105ska \u201cpatrz\u0105\u201d ku Wi\u015ble, bo Katowice le\u017c\u0105 nad Raw\u0105, czyli w dorzeczu Wis\u0142y (ale katowicka Ligota, przez kt\u00f3r\u0105 p\u0142ynie K\u0142odnica, to dorzecze Odry),<\/p>\n

    Read More<\/span><\/a><\/div>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":2322,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,60],"tags":[],"class_list":["post-2312","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktu","category-konkurs-owogs"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ibr.bs.katowice.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2312","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ibr.bs.katowice.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ibr.bs.katowice.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ibr.bs.katowice.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ibr.bs.katowice.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2312"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ibr.bs.katowice.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2312\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ibr.bs.katowice.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/2322"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ibr.bs.katowice.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2312"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ibr.bs.katowice.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2312"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ibr.bs.katowice.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2312"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}